Monthly Archives Sierpień 2015

przemiany strukturalne w rolnictwie

Zwiększanie zasobów środków wytwórczych w rodzinnych gospodarstwach rolniczych prowadzi do wzrostu przeciętnych rozmiarów gospodarstw, ponieważ jednak zarazem proces ten dokonuje się nierównomiernie, mogą się pogłębiać różnice pod tym względem między poszczególnymi grupami gospodarstw. Na takie przemiany struktury agrarnej w poszczególnych krajach kapitalistycznych oddziałuje wiele czynników, np. wielkość zasobów ziemi w danym kraju, możliwości znalezienia pracy poza rolnictwem, poziom przemysłu wytwarzającego środki produkcji dla rolnictwa...

czytaj

Przebudowa rolnictwa

W wielu krajach europejskich, zwłaszcza Europy wschodniej, przebudowę rolnictwa utrudniało także rozdrobnienie i zacofanie mniejszej własności ziemskiej. Gospodarstwa chłopskie, prowadzone tradycyjnymi metodami, częściowo tylko produkujące na zbyt, nie dysponowały na ogół kapitałami na unowocześnienie techniki produkcji. Właściciele przetrzymali kryzys dzięki obniżeniu swej stopy życiowej, natomiast bardzo powoli wprowadzali nowe metody gospodarowania. Pod koniec XIX w. skończył się szczególny układ stosunków, gdy wpływ na ceny na rynkach zbożowych miało głównie rolnictwo, nie odczuwające ciężaru renty gruntowej. Jak już wspominaliśmy, wolne obszary ziemi w Stanach Zjednoczonych wyczerpywały się...

czytaj

Zamowienia zbrojeniowe

Intratność zamówień zbrojeniowych, korzystne warunki uzyskiwane od wojskowego zleceniodawcy, specjalny system ulg finansowych i inne czynniki są także przyczyną uzasadniającą dążenie producentów uzbrojenia do zdobycia określonych, personalnych wpływów w Departamencie Obrony, w NASA i innych państwowych agendach odpowiedzialnych za politykę zamówień zbrojeniowych. Stąd dążenie do lokowania przez największe koncerny zbrojeniowe swych ludzi w aparacie państwowym, a zwłaszcza w Pentagonie i innych ogniwach polityczno-wojskowych machiny państwowej USA. Ma też miejsce tendencja odwrotna — przepływ kadr z aparatu państwowego do największych producentów uzbrojenia...

czytaj

Produkcja w ekonomice

W ekonomice i organizacji gospodarstw rolniczych termin „produkcja” będziemy rozumieli przede wszystkim jako sumę wartości użytkowych wytworzonych w gospodarstwie. Gdy mowa o łącznej produkcji, musi być ona ze względu na swą różnorodność wyrażona w tym samym mierniku, gdyż inaczej nie można byłoby jej sumować. W odniesieniu do grup produktów o podobnym charakterze, np. do zbóż, może być ona wyrażona w mierniku naturalnym, np. w tonach. W odniesieniu natomiast do produktów różniących się charakterem może być wyrażona w jednostkach techniczno-ekonomicznych, takich jak jednostka zbożowa, jednostka pokarmowa itp., bądź w jednostkach wartości — w pieniądzu. Należy jeszcze dodać, że w porównaniach pionowych należy używać cen stałych...

czytaj

Rozwoj ludnosci

Polska należy do krajów o umiarkowanym wzroście zaludnienia. W ciągu trzynastu łat, od 1945 r., liczba ludności zwiększyła się o przeszło 10 min, czyli o 43%. Tempo wzrostu ludności w tym okresie systematycznie słabło, z wyjątkiem ostatnich lat, kiedy przejściowo nieco powiększyło się. Jednocześnie coraz bardziej stabilizowało się rozmieszczenie ludności. W pierwszych latach po wojnie, w konsekwencji masowych akcji repatriacyjnych, wzrost zaludnienia następował powoli i w okresie od 1946 do 1950 r. wynosił średnio rocznie 0,9’%. W następnym pięcioleciu, pod wpływem między innymi kompensacyjnej fali urodzeń i niskiego poziomu umieralności, tempo wzrostu osiągnęło poziom maksymalny w okresie powojennym — 1,9% średnio w ciągu roku...

czytaj

Wielka piatka

W Wielkiej Brytanii na początku XX w. decydującą pozycję w bankowości umocniła „wielka piątka” (Big Five), czyli Barclays Bank, Westminster Bank, Lloyds Bank, Midland Bank i National Proyincial Bank. Dzieje tych instytucji, to historia centralizacji kapitału. Midland Bank powstał w 1836 r., a do wybuchu I wojny światowej pochłonął 20 konkurentów (nosił wówczas nazwę Birmingham and Midland Bank). Barclays Bank powstał w 1896 r. ze zjednoczenia 20 mniejszych instytucji. Podobnie inne wymienione banki wzrastały przez pochłanianie słabszych firm. Proces ten przebiegał szczególnie szybko na początku XX w. W 1900 r. w 24 bankach brytyjskich znajdowało się 68% całości wkładów: w 1920 r. tylko pięć z nich dysponowało 86% wszystkich wkładów...

czytaj

Sol kamienna

Sól kamienna (NaCl) jest surowcem wyjściowym do produkcji sody i chloru oraz kwasu solnego, ważnych półproduktów dla przemysłu chemicznego i innych gałęzi przemysłu. W przeciwieństwie do dawnych czasów, kiedy sól stosowana była głównie do spożycia i konserwacji środków spożywczych, obecnie w zdecydowanej większości zużywana jest przez przemysł chemiczny. W Polsce około 809/o produkcji soli kamiennej wykorzystuje przemysł, w tym ponad 70% przemysł chemiczny. Sól kamienna występuje w Polsce w trzech obszarach — sól mioceńska na południu kraju, w rejonie Wieliczki i Bochni oraz w okolicach Żor na Górnym Śląsku, sól wieku cechsztyńskiego na Kujawach i — odkryta w ostatnich latach — w rejonie Pucka...

czytaj