Neoprotekcjonizm

Stopniowe wyparcie zasad wolnego handlu w polityce gospodarczej państw kapitalistycznych przez tzw. neoprotekcjonizm dokonało się w ostatnim ćwierćwieczu XIX w. Za granicę między supremacją idei wolnego handlu a nowym typem protekcjonizmu uważa się światowy kryzys gospodarczy w 1873 r. Jedną z podstawowych przyczyn zmian w polityce gospodarczej w kierunku protekcjonizmu było narastanie tendencji monopolitycznych w rozwiniętych krajach kapitalistycznych i związane z tym zaostrzenie się w drugiej połowie XIX w. walki konkurencyjnej na rynku światowym oraz nasilenie dążeń do zdobycia nowych rynków zbytu i surowców. Walka o rynki zbytu wynikała z szybkiego i nierównomiernego rozwoju ekonomicznego poszczególnych krajów kapitalistycznych. Walka konkurencyjna na rynkach światowych toczyła się nie tylko o zbyt artykułów przemysłowych. Poważnym problemem stała się również konkurencja na światowym rynku rolnym. Znaczny spadek kosztów transportu stworzył duże możliwości sprzedaży taniego zboża, sprowadzanego do Europy z najbardziej oddalonych krajów świata. Istotną rolę w kształtowaniu polityki gospodarczej w drugiej połowie XIX w. odegrał również rozwój klasy robotniczej. Liczba proletariatu miejskiego i wiejskiego wzrastała wraz z uprzemysłowieniem poszczególnych krajów i likwidacją stosunków feudalnych w rolnictwie w Europie wschodniej. Obok wzrostu liczebnego szczególnie ważnym elementem kształtującego się nowego układu sił klasowych był rozwój teorii komunizmu naukowego, nauki marksistowskiej oraz towarzyszący mu rozwój socjalistycznego ruchu politycznego.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>